0 (232) 425 10 25 872 Sk. No:52 Kestanepazarı/İzmir
Online Bağış

Tarihçe

İzmir’deki Kur’an Eğitiminin
Temel Taşı Kestanepazarı Camii

Konak ilçesi, Kemeraltı çarşısı içinde bulunan Kestanepazarı Camii, İzmir’in tarihi camilerindendir.

Yapım Tarihi: Kesin olarak bilinmemektedir. 1800’lü yılların ortalarında yaptırıldığı tahmin edilmektedir.

Banisi: Mısırlı Hüseyin Nuri Efendi’dir. -Vefatı 1291 (1874)- Mezarı İzmir – Emir Sultan Türbesi Haziresi’ndedir.

Özellikleri: Kestanepazarı Camii’nin orijinal kitabesi günümüze ulaşamamıştır. Caminin yerinde önceden “Ahmet Ağa Camii”, ondan önce de “Kızıl İbrahim Camii” diye anılan bir camii olduğunu kesin olarak bilmekteyiz.

Caminin girişte sağ tarafta bulunan Latin harflerle yazılı kitabesinin, Ahmet Ağa Camii’ne ait olduğunu anlayabiliyoruz. Çünkü Evliya Çelebi, Seyehatname’sinde Ahmet Ağa Camii’nin kitabesinden bahsetmektedir. Yanlışlarıyla birlikte bugünkü kitabe, Seyahatname’deki kitabeye benzemektedir.

Kesme taştan yapılan cami iki katlı olup, alt katında dükkân ve depolar bulunmaktadır. Merdivenle çıkılan caminin önünde üç kubbeli bir son cemaat yeri olup yakın tarihlerde camekânla çevrilmiştir. İbadet mekânı kare planlıdır. Üzeri tromplu bir kubbe ile örtülüdür. Ana kubbe, köşelerdeki küçük kubbelerle desteklenmiştir. Niş şeklindeki mihrabının üst kısmına XIX. yüzyılda Selçuk’taki İsa Bey Camii mihrabından getirilen bir bölüm eklendiği söylenmektedir.

Caminin batısındaki minaresi kesme taş kaide üzerine yuvarlak gövdeli ve tek şerefelidir. Not: Kestanepazarı Cami’nin tarihçesiyle ilgili bilgiler Fidan Dergisi 2. cilt, 21. sayının Kültür Sanat köşesindeki, Araştırmacı-Yazar M. Ozan Semerci’nin “Kestanepazarı Camii Hakkında Bilinmeyenler” adlı yazısından alınmıştır.

Kestanepazarı Camii’nden Kur’an Kurslarına Taşıyor

1940’lı yıllarda Kestanepazarı Camii İmam Hatibi olan Kurra Hafız Salih Tanrıbuyruğu Hoca Efendinin gayretleriyle Kur’an ve hafızlık eğitimi başlamış; bugün 600 öğrencinin ücretsiz-yatılı olarak eğitim gördüğü kurumlar oluşmuştur.

Kestanepazarı Camii bugün ibadete açıktır. Kestanepazarı Kur’an Kursu’nun kuruluşundan bu yana hafızlarımızın ders verme ve kimi zamanlarda ders çalışma mekânı olarak hizmet vermiştir ve hala aynı görevleri ifa etmektedir.

İzmir’in en ferah camilerindendir. Tarihi bir ibadet mekânı olması ve kubbesinin gölgesinde hafızları barındırıyor olması nedeniyle farklı bir manevî atmosferi vardır. Daha dış kapılarından girip, merdivenlerinden avluya çıktığınızda bunu hissedersiniz. Camiye girdiğinizde, kubbede sürekli yankılanan Kur’an sedâlarıyla mest olursunuz.

1945’ten Günümüze Kestanepazarı

Kestanepazarı’nın, Kur’an ve hafızlık eğitimi, Kur’an öğretiminin yasak olduğu 1940’lı yıllarda başlar. 1940’lı yıllarda Kestanepazarı Camii İmam-Hatibi Kurra Hafız Salih Tanrıbuyruğu hoca efendi tarafından, ev ziyaretleriyle başlayan dini eğitim ve öğretim, 1945 yılında Kestanepazarı Camii ve etrafındaki 3 buçuk odalık bir alanda kalan yatılı öğrencilerle daha düzenli bir şekil alır.

Zaman zaman 10 kişiyi bulan yatılı öğrencilerin yiyecek ihtiyaçları, Salih Tanrıbuyruğu hoca efendi tarafından, esnaflardan toplanan az miktardaki gelirle karşılanmaya çalışılır.

Bazı öğünlerde pişirilen bir kap yemek yenir, bir sonraki öğün bir başka dükkândan alınan çeyrek ekmek ve bir parça helva ile yapılabilirdi. Gusül ihtiyaçları, Tanrıbuyruğu hocanın tarif ettiği hamamlarda giderilirken; öğrencilerin çamaşırları hoca efendinin hanımı tarafından yıkanıp, yurda getiriliyordu. 1950 yılına kadar bu durum böylece devam etti.

Hoca efendinin hizmetlerine destek olan tüccarlardan Hacı Raif Cilasun, bu eğitimin bir dernek çatısı altında devam etmesi gerektiğini düşünerek, tüzük çalışmalarına başladı. Raif Cilasun başkanlığında oluşan heyet, derneğin tüzüğünü tamamlamış ve 1949 yılında müracaat etmiştir. Israrlı takip sonucu derneğin kuruluşu, 6 ay gibi uzun bir zaman alarak 1950 yılında ancak gerçekleştirilebilmiştir.

Kurucularımız

Kurra Hafız Salih Tanrıbuyruğu
Hacı Raif Cilasun
Hacı Nuri Sevil
Hacı Ahmet Tatari
Halit Seyfettin
Hacı Rıza İmren
Av. Muhtar Türkekul

1950 Yılında Kestanepazarı Kur’an Kursu Resmen Eğitime Başladı

Tanrıbuyruğu hoca efendinin şahsi gayretleriyle devam ettirilen bu Kur’an eğitimi, 1950 yılında Hacı Raif Cilasun’un başkanlığında kurulan Kur’an Öğrencilerini Koruma Derneği çatısı altında sürdürülmüştür.

Aynı yıl derneğin odaları, Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından yurt olarak kabul edilmiş ve İzmir Müftülüğü’ne bağlı olarak Kestanepazarı Kur’an Kursu resmen eğitime başlamıştır.

Kurumumuzda ilk zamanlar (1950’li yıllar) Kur’an eğitimi alan öğrenciler, memleketlerine dönerek doğrudan dini hizmetlerde görev alabildikleri gibi, derneğimizin himayesinde kalarak İmam Hatip Okulu’na ve Yüksek İslam Enstitüsü’ne de devam etme imkânı bulmuştur.

Önce İmam Hatip Okulu, Ardından
Yüksek İslam Enstitüsü İnşa Edilip, Eğitime Başlatıldı

1953 yılına kadar, Kur’an Kursumuzda yetişen öğrencilerimiz, İstanbul, Ankara, Konya gibi illerde ilk olarak açılan İmam Hatip Okullarına gönderildi.

1953 yılında, derneğimiz tarafından inşa edilip, eğitime başlaması sağlanan (Konak’taki) İmam Hatip Okulu açılınca, derneğimiz himayesindeki öğrencilerimiz bu okula gönderildi.

İmam Hatip Okulunu bitiren öğrencilerimiz 1969 yılına kadar İstanbul ve Ankara gibi illerdeki Yüksek İslam Enstitülerine gönderildi.

1966 yılında kurulan, kardeş kuruluş “Yüksek İslam Entitüsü Yaptırma ve Koruma Derneği”nin (Fidan Eğitim Kurumları Derneği) çalışmalarıyla 1969 yılında Yüksek İslam Entitüsü hizmete açıldı. İmam Hatip Okulu’nu bitiren öğrencilerimiz artık İzmir’deki bu okulda okuyabiliyor, derneğimizin himayesinde kalmaya ve imkânlarından yararlanmaya devam edebiliyordu.

Dernek himayesinde yürütülmesi külfetli olan bazı hizmetlerin gerçekleştirilebilmesi için bir diğer kardeş kuruluş “Millî Kültür ve Ahlâka Hizmet Vakfı”, bakanlar kurulu kararıyla 1971 yılında kuruldu.

Her geçen gün artan öğrenci talebi karşısında kurumumuz ihtiyaçlara cevap veremiyor, yeni binalara ihtiyaç duyuyordu. 1971 yılında (Hatay’da bulunan) Kestanepazarı Hatay Kur’an Kursu binası inşa edildi. Öğrenci kapasitesi hayli yüksek olan bu binamız hizmete girdiğinde öğrenci sayımız da 350’yi aşmıştı.

Ülkemizin gelişmesi, eğitim ihtiyacını da artırıyordu. Talepler her geçen gün çoğalıyor, ihtiyaca cevap verilemiyordu. Kurumumuz 1992 yılında “Kestanepazarı Hatay Ortaöğrenim Erkek Öğrenci Yurdu” (B Blok) binasını inşa etti. Bu binamız sadece İmam Hatip Lisesi öğrencilerimize hizmet veriyordu. Artık öğrenci sayımız 500’ü aşmış, kurumlarımızın hizmet ettiği insan sayısı da iyice artmıştı.

2010 yılında inşa edilen “Kestanepazarı Hizmet Birimleri ve Sosyal Tesisler” (C Blok) binasıyla birlikte Bugün Kestanepazarı, 600’e ya-kın öğrenciyi ücretsiz ve yatılı himaye eden, mutfağından günlük 2.100 kişiye yemek verilen, 60 aileye Sosyal Yardım yapan bir kuruluştur. Kurumumuz bölge ve ülkemizin kalkınmasına büyük destekler sağlayan, her zaman eğitime %100 destek veren bir kurumdur.

1945’ten bu yana Kur’an eğitimi almak, hafız olmak isteyen öğrenciler Kestanepazarı’na gelmiş, ücretsiz ve yatılı olarak en iyi şekilde eğitimlerini almışlardır.

Kestanepazarı,  5.000’in üzerinde hafız ve on binin üzerinde hizmet gönüllüsü nesiller yetiştirmiştir.